zondag 31 augustus 2008

[Rhodos 2008] Dag 3: Ria; of hoe een omaatje en een apostel een vermakelijke excursie verzorgen

Het dagprogramma noopt ons de volgende ochtend pijnlijk vroeg op te staan. We ontbijten om zeven uur en inderdaad is er dan nog niemand in de eetzaal. Om half acht nemen we plaats in de lounge, in afwachting van de bus die ons naar Lindos zal vervoeren. Om kwart voor acht nog steeds geen bus. Buiten op de trap voor het hotel zit wel een oud omaatje te bedelen, maar verder is het rustig op straat. Tien minuten later rijdt de bus voor. Het omaatje spreekt meteen de chauffeur aan. Als wij naar buiten gaan, blijkt tot onze verbijstering dat het oude vrouwtje onze reisleidster voor vandaag is. Geen Freek van Dijk dus, maar mevrouw Ria.

Als ook de laatste deelnemers in het gevaarte hebben plaatsgenomen grijpt Ria de microfoon om die vervolgens niet meer los te laten. Ze vertelt honderduit en ontpopt zich tot een vertelster waar we dikwijls smakelijk om moeten lachen. Ria woont al achttien jaar op Rhodos en verdient in de zomermaanden wat bij door als reisleidster op te treden. Ze verhaalt met vuur over de geschiedenis van het eiland. Rhodos rees op uit de zee toen Zeus voor al zijn kinderen een eiland uitgezocht had, maar daarbij de zonnegod Helios overgeslagen had. Ter compensatie kreeg die Rhodos toebedeeld, waar sindsdien zo'n 300 dagen per jaar de zon schijnt. We komen niet meer bij als Ria daar bloedserieus aan toevoegt: "Tsja, dat is gewoon zo gebeurd..."

We zijn op weg naar Lindos, een op een berghelling gelegen oud stadje met op de top een akropolis. Ria zelf zal niet mee omhoog klimmen, want ze heeft "een nieuwe knie". Haar vervanger zal de Griekse gids Apostolis (Paul) zijn. Intussen spijkert Ria ons vrolijk bij in de kennis van Rhodos. Volgens Bob is haar bron Rhodos. Een inleiding door prof.dr. Freek van Dijk. Ria heeft het niet zo op de Turken, die tot 1912 over het eiland heersten, "een verschrikkelijke tijd". De Italianen brachten het eiland voorspoed, al is "die Mussolini hier zelf nooit geweest."

Ria wordt emotioneel als ze verhaalt van het klimaat in de wintermaanden. Dan regent het plotseling veel en vaak en dat is afgelopen winter twee jonge militairen fataal geworden. Zij werden meegesleurd in een modderstroom en vonden jammerlijk de dood. "Dat was echt afschuwelijk om mee te maken." Maar de winter heeft ook voordelen. Dan loopt Ria over het strand en ziet ze Turkije: "Ja, nu is het hartstikke heiig door de hitte, maar in de winter zie je daar de bergen aan de overkant en dan loop ik over het strand en zie ik de weggetjes op de helling, nou ja het zijn natuurlijk niet echt weggetjes, want daarvoor is het veels te ver weg, maar je ziet wel de eeuwige sneeuw liggen."

In Lindos beginnen we aan de tocht naar boven. Ria blijft wijselijk achter met haar gloednieuwe knie. Apostolis keert zich halverwege om en spreekt de groep toe. Hij overdondert iedereen met zijn gesoigneerde voorkomen, met zijn prachtige bariton en met zijn werkelijk perfecte beheersing en uitspraak van het Engels. De apostel doet de geschiedenis van het stadje en van de oude burcht uit de doeken. Ik hang aan zijn lippen als hij om aandacht vraagt voor zijn uitleg over de verschillende delen van de akropolis: "So... My dear friends... Let me tell you this short... and concise...". Er is een christelijk deel (11de eeuw), middeleeuws deel (15de eeuw) en een deel uit de oudheid, alledrie gerepresenteerd door verschillende bouwstijlen. Onze gids vertelt dat de tempel in de zesde eeuw voor Christus gebouwd is ter ere van Athena, "who probably never existed". In de eerste eeuw van onze jaartelling landde Paulus op het strand bij Lindos om de Grieken te bekeren tot het Christendom, waarmee hij "the religion of the 12 deities" verving door die van "the unknown God". Voor het verhaal dat Paulus hier is geweest, is - en daar komt zijn drieslag die hij nog vele malen zal herhalen - "archaeological... historical... ánd biblical evidence..." Wat een koning.

Dan mogen we op eigen gelegenheid de akropolis in. Van het oude bolwerk is weinig meer over dan een ruïne van puin. Het is er op dit uur van de dag - nog vóór elf uur - al bloedheet. Het uitzicht is van een grote schoonheid. Ik begrijp eindelijk wat Mulisch bedoelt als hij de diepblauwe zee in Griekenland als "roerloos en geluidloos, verzonken in het verleden" typeert. De zee ligt inderdaad gewichtig stil, klotst nergens ook maar heel zachtjes tegen de rotsen. Indrukwekkend. We dalen af door de nauwe steegjes van het volledig vercommercialiseerde stadje. Halverwege glippen we het kerkje binnen dat een indrukwekkend interieur bezit met veel goud en talloze fresco's die in de achttiende eeuw zijn aangebracht door ene Gregorio van Symi. Werkelijk geen vierkante centimeter van de muren en plafonds is onbenut gebleven. Daar kunnen de protestanten nog wat van leren met hun kale bedoening.

Terug in de bus gaan we op weg naar de zeven bronnen. Ria heeft de vermakelijke gewoonte om tijdens haar betoog steeds een langgerekt "hè" uit te spreken, geen vragend maar meer een bevestigend "hè". Zelfs bij het tellen van de aanwezigen flapt het stopwoordje eruit: "tweeëntwintig... vierentwintig.. hè... zesentwintig...". De zeven bronnen bevinden zich in de bergen en de toeristen mogen ruim een halve kilometer door ijskoud bergwater lopen, een verademing voor de verhitte voeten. Bijkomstigheid is wel dat de tocht door een pikdonker tunneltje van nauwelijks een halve meter breed voert. Het bergstroompje is maar enkele centimeters diep en de bodem is erg glad. Een gozer uit onze groep lazert er van bovenaf in en bezeert daarbij zijn achterwerk. Ria, onbewogen: "Ja, het is hier best glad hè..."

Als we 'bevrijd' zijn uit de lange tunnel zien we de bronnen. In feite is er maar één bron, dat 'zeven' is vast iets toeristisch. Ria zit bij het restaurant te genieten van een koek en een flesje water. Wij volgen haar voorbeeld. Terug in de bus gaat Ria dieper in op haar persoon. Haar man is een Italiaan die op Rhodos geboren is en als gastarbeider naar Nederland kwam. Achttien jaar geleden vestigden de twee zich definitief op het eiland. De Nederlandse gemeenschap voert elke winter een cabaretvoorstelling op en Ria heeft met enkele fanatiekelingen zelfs een eigen literaire kring opgericht! De plaatselijke bevolking is erg arm en men moet het hier hebben van fooien. Erg subtiel, we vatten de hint... De apostel moeten we trouwens maar geen fooi geven, want hij is "van de overheid".

Voor het hotel nemen we met pijn in ons hart afscheid van ons aller Ria. Het is pas 14.00 uur en na een stevige lunch - broodje hamburger met friet voor mij - vertoeven we de rest van de dag aan het zwembad. 's Avonds drinken we weer in op het terras. De Meeuw voelt zich niet zo lekker en zoekt zijn bed op, Bob en ik gaan de hort op. Eerst drinken we een flesje bier en een shotje in een kroeg die ons qua sfeer niet erg kan boeien. We lopen verder Bar Street in en nemen plaats op een terras waar de Amstel voor €1,50 geschonken wordt. Uitbater is een schitterende maffioso, een kale kerel met designerblouse. Hij is een kruising tussen topscheidsrechter Pierluigi Collina en Lurch van de Addams Family. Als het te druk wordt in het straatje, verdedigt hij zijn territorium (dat is: de positie van de tafeltjes) met leeuwenmoed. Om een uur of twee nemen we afscheid van dit beest. De Meeuw is dit keer meteen wakker en na een laatste reflectie op Ria en de Apostel gaan de ogen toe. Het was een cultureel dagje...

zaterdag 30 augustus 2008

[Rhodos 2008] Dag 2: Ouzo; of hoe de Meeuw uitgroeit tot publiekslieveling van de hotelgasten

Bij een korte vakantie hoort een korte nachtrust en dus loopt de wekker de volgende ochtend reeds om kwart voor negen af. Ontbijten is mogelijk van zeven uur tot half tien en uiteraard maakt het overgrote deel van de gasten gebruik van het uiterste halve uur. De eetzaal is dan ook behoorlijk vol. Ik laad een croissantje, enkele toasts, een stokbroodje, wat vruchten en kaas en jam op mijn bord. Het eten smaakt behoorlijk, niet meer dan dat.

Na het eten is het tijd voor het welkomspraatje van Neckermann. En wie staat ons daar op te wachten? Freek van Dijk! Hij doet voorkomen alsof hij een academicus en veelschrijver is. Werkelijk het hele infoboek komt naar eigen zeggen uit zijn pen. Ook verpakt hij weer subtiele humor in zijn betoog: "Ik krijg veel vragen over het kraanwater hier. Kan ik dat drinken? In tegenstelling tot wat veel mensen denken: ja, dat kan... Verbaasde blikken bij de aanwezigen. Het is alleen niet heel erg lekker. U kunt beter in de supermarkt een fles kopen, veilig en goed." In een persoonlijk onderhoud kopen we vouchers voor twee excursies, een busexcursie naar het stadje Lindos en de nabijgelegen zeven bronnen op zaterdag, en de Bar Tour, de onvermijdelijke kroegentocht op maandag.

Na betaling worden de ligbedden opgezocht. Voor het ontbijt zijn er enkele door ons geconfisqueerd door middel van het strategisch plaatsen van de badhanddoeken. Als we bij de bedden aankomen, spreet een oude Engelsman ons vermanend toe: "Did you not see my towel?" Wij kijken quasi-achteloos in de bosjes en in de nabije omgeving. De man zít bovendien op zijn handdoek, dus wij zien het probleem niet. Hij bedoelt waarschijnlijk dat we een van zijn ligbedden hebben veroverd. We besteden er verder maar geen aandacht aan. De Engelsman leest Baudolino van Umberto Eco en we duiden hem dan ook maar verder aan als 'de Ecoloog'.

Het waait erg hard. Het hotel is het eerste na een puike klif en dat in combinatie met de stevige zeewind zorgt ervoor dat de hitte van de brandende zon gecompenseerd wordt door een verkoelende bries. Nadeel is wel dat we de waarschuwing van de sudderende huid missen en daardoor binnen mum van tijd verbranden. Volgens de onvolprezen zanger en net-niet-Idol Joël mag je tussen twaalf en twee niet in de zon. Wie zijn wij om het advies van deze troubadour en wijsgeer tegen te spreken? en dus gaan we om twaalf uur maar eens het terras opzoeken voor een stevige lunch. De keuze valt op de 'gyros portion with fries'. De Griekse specialiteit smaakt behoorlijk, al is de gyros wel aan de koude kant.

Langs het zwembad worden de gasten aan een nauwkeurige inspectie onderworpen. Er is relatief weinig jeugd, wel veel jonge stelletjes en mensen van middelbare leeftijd. Dé trends van deze zomer blijken obesitas en topless zonnen te zijn. Gelukkig komt het combineren van de beide trends niet al te vaak voor. Een krantenkiosk is vlakbij en ik koop De Telegraaf en het Algemeen Dagblad. Het AD blijkt helaas van een dag eerder te zijn. De Telegraaf opent uiteraard met 'zwemreus' Van der Weijden en met de gouden waterpolochicks. Twee gouden plakken op één dag en een tiende plek in de heilige graal van de sport: de medaillespiegel! Als we gaan douchen vernemen we via de tv dat ook de hockeymokkels goud hebben veroverd. Het kan niet op.

Na het diner nemen we plaats op het terras. Er blijkt vanavond wel wat te doen te zijn, namelijk een Griekse avond. Twee muzikanten spelen op Griekse gitaar en piano. We dopen ze Nikos en Simon, al zingen ze geen palingsound. De heren spelen erg goed, improviseren veel en toveren zo nu en dan zelfs ontroerende melodieën uit hun instrumenten. Even later betreden drie mannen en drie vrouwen het terras. De zes geven een show met Griekse dans ten beste, begeleid door een fiedelspeler - niet Charlie Daniels.

Dan is het de beurt aan een jodocus die vertelt over een dans die op Rhodos populairder is dan de sirtaki. Hij wil drie vrijwilligers uit het publiek. Bob en ik hebben opeens erg veel aandacht voor ons bier, de Meeuw heeft wel de kloten om mee te doen. Martin en Gerard - die van tevoren nog pretendeerde een mof te zijn door hard te juichten toen de danser vroeg of er nog Duitsers waren - zijn z'n tegenstanders. De Griek geeft eerst een demonstratie van de zeer ingenieuze dans. Voor de grap roep ik: "Nu jij, Stefan!" Maar wat blijkt? De heren moeten echt de dans nadoen. In de praktijk komt het neer op: al draaiend met de armen zwaaien, de benen optrekken, af en toe opspringen en hard op de hakken petsen, en ter afsluiting liggend een glaasje ouzo aan de mond zetten en zonder morsen opdrinken - dit laatste volledig zonder handen. Martin doet het zeer behoorlijk, Ger(h)ard verkloot zijn oefening door het glaasje te laten vallen.

Dan is het de beurt aan de Meeuw. Wij houden onze adem in. De muziek wordt gestart, de Meeuw zet aan. Oei, dat ziet er erg houten klaasachtig uit. Maar de Meeuw zou de Meeuw niet zijn als hij zijn gebrek aan moves niet zou compenseren met grover geschut. Hij bespeelt het publiek op weergaloze wijze door zijn tegenstanders te belagen en enorme draaicirkels te maken. De mensen schateren het uit. Dan breekt het moment suprème aan: het glaasje ouzo. De Meeuw slaat het achterover, dreigt zich even te verslikken, maar weet de exercitie in twee etappes tot een goed einde te brengen.

Even later is het tijd voor de uitslag: het publiek moet klappen voor zijn favoriete kandidaat. Martin krijgt veel applaus, Ger(h)ard niet. De Meeuw wordt het hardst toegejuicht. Wat zal de Griek doen? Is hij een populist of is hij van de inhoud? Helaas voor de Meeuw blijkt het laaste het geval: op een tiende punt verliest hij van Martin. Niettemin een mooie zilveren plak en de sympathie van het publiek voor onze dancer in the dark.

Net voor we richting centrum gaan, zijn we getuige van de 'band split'. Nikos vindt dat Simon een te lange solo speelt en houdt het voor gezien. Wij vluchten weg. Dit keer vinden we de Bar Street wel. Wat opvalt, is dat elke bar een vlag heeft uithangen. Er zijn Nederlandse, Noorse, Deense en Zweedse vlaggen. Ook de proppers zijn er, zij het niet zo irritant als op Kos. We gaan zitten bij de Big Brother Bar. Een beeldschone Zweedse serveerster schenkt ons schandalig dure Heineken en Amstel (vier euro de fles!). Ik kan het niet laten toch een dikke fooi te geven om haar stralende glimlach te ontvangen. Als de Meeuw om 02.00 uur plotseling 'pineapple juice' bestelt, zijn we op slag weer nuchter en achten we het tijd kamer 129 maar weer op te zoeken. Morgen moeten we immers al om 07.40 uur voor het hotel staan voor de excursie.

vrijdag 29 augustus 2008

[Rhodos 2008] Dag 1: Belvedere Beach; of hoe er meer dan 24 uren in een dag gaan

Aan alles komt een eind. Griekenland is geschiedenis, we zijn weer thuis. Voor de samenvatting in flarden en flitsen: zie ditisstefan, voor het gestructureerde verslag moet u de komende acht dagen hier zijn. Ik schrijf het gedetailleerde memorandum in de eerste plaats voor mezelf, om later met een glimlach en een melancholieke traan te lezen. Meelezen en -genieten is evenwel niet verboden. Daar gaan we: dag 1.Wat doe je als je je op een nagenoeg verlaten A2 bevindt, midden in de nacht, op weg naar Schiphol? Inderdaad, dan ga je je niet al te stringent aan de kolderieke limiet van honderd kilometer per uur houden. Honderdtwaalf is dan bijvoorbeeld een mooie snelheid. Totdat je Suzuki ineens een kleine seconde verlicht wordt door een fel wit licht en je zeker weet dat het niet bliksemt. Dan ben je geflitst.

Dit overkomt mijn vader in de nacht van woensdag op donderdag van vorige week. De beste man moet de volgende ochtend weer vroeg uit de veren maar is niettemin bereid zijn nachtrust op te offeren om mij en Bob om een uur of 1 naar Schiphol te brengen. We zullen pas om 06.30 uur vliegen en de trein is dus geen optie. Derde reiziger Stefan Meeuws (de Meeuw) is minder fortuinlijk en is in de late avond al op de trein gestapt. Om 02.00 uur vindt de rendez-vous plaats in de grote hal. Mijn vader beukt op de terugweg niet de flitspaal omver, naar het schijnt. Enfin.

Op Schiphol komt de Meeuw aangefladderd, getooid met een extravert hoedje. Hij is er nog verrekte trots op ook. Schitterend. Na een uur aan een tafeltje te hebben gezeten, al broodjes etend en praatjes makend, zetten we koers richting incheckbalie. Geen lange rij zoals vorig jaar, er is nu genoeg personeel. De douane komen we zonder kleerscheuren door, niemand van ons heeft de harpoen per abuis in de handbagage gestopt. Dan begint - onder het 'genot' van gloeiendhete koffie - het lange wachten. Om 06.40 uur - bij het aanbreken van de nieuwe dag - gaan we dan eindelijk serieus op weg. Transavia is nog niet aan het staken en de opkomende zon aan de horizon zorgt voor een prachtig decor.

Na vier uur vliegen gaan de horloges en telefoons een uurtje vooruit en landen we op Rhodes Airport. Een busrit van maar liefst tien seconden vormt de schakel tussen vliegtuig en terminal. De koffers worden relatief snel heroverd en we nemen plaats in de transferbus. Een typische Griek - corpulent en zwetend - telt de aanwezigen. Ik werp een steelse blik op zijn naamkaartje om uit te vogelen hoe de Griek heet: 'Freek van Dijk'. Een Nederlander. Onthoud deze naam goed, hij zal nog vaak figureren. Freek van Dijk heet ons namens Neckermann welkom en steekt van wal:

CABARET FREEK VAN DIJK, PART I
"U hebt geluk, ik heb voor u de beste buschauffeur van heel Rhodos geregeld. Normaal duurt de rit van het vliegveld naar Rhodos-stad tweeëneenhalf uur..."
Bob en ik kijken elkaar beteuterd aan. Zo lang?
"Maar deze chauffeur kan het vlugger. Als hij hier en daar een lantaarnpaal meeneemt, is hij er in een half uur."
Opluchting. Haha, die Freek."Dan hebt u trouwens ook meteen een nachtlampje."

Een half uur later staan we in de lounge van hotel Belvedere Beach, ons onderkomen voor de komende week. Na een korte wachttijd mogen we de kamer in. Kamer 129 is een ruime, nette kamer met uitzicht op het zwembad en de azuurblauwe Egeïsche zee. Vol geestdrift willen we meteen op verkenning gaan, maar Nederland-Duitsland bij het mannenhockey kluistert ons aan de buis. Taeke Taekema mist de beslissende strafbal en de tv staat binnen de seconde - letterlijk in een vloek (allerlei combinaties van schuttingwoorden en 'moffen') en een zucht - weer uit. We gaan eindelijk zwemmen. Geen diep zwembad dit jaar, maximaal 1m60. De verkoeling en de bevrijding van de eerste duik zijn echter niet minder verheffend. De eerste halveliter bier op het terras streelt de dorre kelen.

Tegen de avond kijken we tussen het douchen door weer tv. Op BVN zendt de Belg zijn Olympisch journaal uit. Men volgt een Vlaming op de tien kilometer zwemmen in open water, hij faalt hopeloos. Aan het eind komt de winnaar nog kort voor de microfoon, een kale reus die "ik kan het niet geloven, ik win hier gewoon!" roept. Het is voor mij een van de mooiste momenten van deze vakantie, het secondenlange moment waarop uitermate traag het besef bij ons drieën doordringt: die gozer van net praatte Nederlands... Hé, wacht eens even: dat betekent dat... WE HEBBEN GOUD!! Maarten van der Weijden, op Rhodos ontdekken we een nieuwe Olympische god.

Het is inmiddels tijd voor het eerste diner. We krijgen een vast tafeltje toebedeeld, achterin bij het raam. Het buffeteten is goed binnen te houden en het toetje van de dag, een caramelpuddinkje - persoonlijk geserveerd -, geeft het geheel extra glans. Ook ontdekken we het schepijs, waarvan menig bolletje verorberd wordt. Op het terras overvalt een lichte teleurstelling ons: het is er niet druk, het is er donker en er is geen enkele activiteit. Aangemoedigd door de nodige halveliters komt de onderlinge conversatie toch wel op gang. Vele confessies blijven in Rhodos.

Om een uur of elf vinden we het tijd het centrum op te zoeken. De Meeuw houdt het voor gezien en gaat niet meer mee. Bob en ik gaan op zoek naar de Bar Street. We vinden die niet en nemen maar plaats op een terras waar ze kussens in de stoelen hebben gelegd. Een graatmagere serveerster en haar mannelijke collegae stuiven op ons af om het ons naar de zin te maken. We bestellen bier, krijgen daar overheerlijke zoute popcorn bij, waardoor we nog meer dorst krijgen. U kunt de som verder invullen. Op een groot scherm is een Olympische wedstrijd bezig: de tien kilometer zwemmen in open water...

Een Brits stel kijkt met bovenmatige belangstelling omdat een Brit aan kop zwemt. Meer mensen draaien hun stoel naar het scherm. Op een gegeven moment staat ook het personeel gebiologeerd naar deze onvoorstelbaar zware discipline te kijken. Bob en ik zijn klaarblijkelijk de enigen die de uitslag al weten. Aangemoedigd door de roes besluiten we te doen alsof dat niet het geval is. Maarten van der Weijden glijdt haast onmerkbaar naar voren. Wij geestdriftig: "hij ligt tweede!" Van der Weijden tikt als eerste aan. Wij slaken kreten en bezegelen het goud met een high five. Wat een verrassing! Ahum. Op de wc feliciteert de Brit mij. Zijn familie is Nederlands - Bredanaren - en hij prijst de verrassende overwinning van Venderwaiden. Ik zeg dat het voor mij ook een donderslag bij heldere hemel is (A thunderstruck by bright heaven).

Als het dan half drie blijkt te zijn, besef ik dat de dag inmiddels meer dan vierentwintig uren telt. In feite een onmogelijkheid, maar het is echt zo. Nog een glas en dan gauw naar bed. Terug in het hotel wordt de Meeuw in eerste instantie niet wakker. Wel maakt hij rare bewegingen, zoals met gespreide armen keihard voorover op zijn muil vallen. Het kan aan de roes liggen, maar Bob ziet hem zelfs een keer zijn hoofd honderdtachtig graden draaien. De verhalen komen los over slapende mensen die andere mensen hebben vermoord en we durven ineens niet meer te gaan slapen. We zinnen op middelen om de Meeuw te wekken. Porren met iets langs? De plens water? Gelukkig wordt hij op eigen kracht wakker. Zonder angst gaan we dan slapen. Als een blok, uiteraard.

woensdag 20 augustus 2008

Rhodos en Lincoln

Zometeen vertrek ik samen met Bob naar Schiphol om op vakantie te gaan. Op de nationale luchthaven voegt Stefan Meeuws zich bij ons, NS volente. De bestemming dit jaar is Rhodos, het qua grootte derde Griekse eiland. Als de piloten van Transavia hun stakingsdreigementen niet ten uitvoer gaan brengen, gaan we morgenochtend om 06:25 de lucht in.

Dat betekent dat de vaste lezers (hoeveel zullen het er zijn?) de komende acht dagen geen nieuwe blogberichten mogen verwachten. Als ik terug ben, zal ik net als vorig jaar (Kos 2007) wellicht weer een verslag publiceren, afhankelijk van het verloop van de vakantie.

Dan nog iets: vanavond neem ik ook afscheid van mijn broer. Stefan gaat twee jaar in Engeland wonen en studeren. Dat is een verdomd lange tijd, vooral voor de achterblijvers. In deze moderne tijd maken zaken als e-mail, skype en webcams de afstand weliswaar iets minder groot, maar moeilijk wordt het wel. Stefan doet verslag van zijn belevenissen in Lincoln op http://stefaninlincoln.wordpress.com/

Encyclopedie van de somberheid (4)

4.Sombere werknemer doet het beter

"Zwaarmoedige mensen zien werk vaak als een welkome afleiding en doen daarom beter hun best. Blijmoedige mensen daarentegen kosten alleen maar geld: ze willen zo gelukkig mogelijk blijven en interesseren zich minder voor de dagelijkse beslommeringen. Dat is ten minste de overtuiging van onderzoekers van de universiteit van Alberta (VS). Sombere mensen zijn bovendien innovatiever, volgens het onderzoek. Niet voor niets dat veel kunstenaars een sombere kijk op het leven hebben."
(Brabants Dagblad 20-08-2008, p.22.)

dinsdag 19 augustus 2008

Olympische Spelen

* Al 43 gouden medailles voor China... Ik ben benieuwd hoeveel ervan behaald zijn door de Chinese atleet Do Ping.

* Nieuwe heldinnen: de Nederlandse waterpolovrouwen. In de ochtenduren twee fantastische wedstrijden gezien tegen Italië (kwartfinale 8-8, wns) en Hongarije (halve finale, 8-7). Een Spartaanse voorbereiding heeft geresulteerd in magnifieke fitheid, een ongekende drive, messcherp verdedigen en efficiënte doelpogingen. De namen Ilse van der Meijden, Marieke van den Ham en Iefke van Belkum blijven voor mij voor altijd verbonden aan deze Spelen. Of ze nu winnen of verliezen van de VS in de finale, voor mij hebben ze goud.

* Briljante opmerking over Yuri van Gelder van Fred, het typetje van Jeroen van Koningsbruggen, in De Olympische Sportquiz: 'Yuri van Gelder? Die moet gewoon praatjes maken met die kinderen op de televisie.'

* Sporten die ik alleen met veel plezier bekijk tijdens de Olympische Spelen: hockey, zwemmen, atletiek, baanwielrennen, kano (wildwater), roeien, turnen.
Sporten die zelfs op de Olympische Spelen niet leuk zijn om naar te kijken: zeilen, judo, dressuur, schermen, softbal, gewichtheffen.
Sporten die geschrapt mogen worden: worstelen, schieten, kano (vlakwater), ritmische gymnastiek.

* Claustrofobie in de praktijk: het dubbelspel bij het tafeltennis.

* Chinese grondigheid [I]: het kleine meisjes dat zo mooi zong tijdens de openingsceremonie blijkt niet echt gezongen te hebben. Het ware zangeresje werd te lelijk bevonden - te mollig en scheve tanden - om in beeld te verschijnen voor een miljardenpubliek...

* Zouden de hockeyers van pakweg Australië, Spanje en Duitsland ook kakkers zijn?

* De Olympische gedachte: sporters uit bananenrepublieken die mogen starten op de 50 meter vrije slag. De meest kolderieke sprongen vanaf het startblok, zwemmers die als een speer van start gaan en slechts met moeite de overkant halen, snotneuzen van nauwelijks dertien jaar, en niet te vergeten enkele sublieme persoonlijke records. Bijvoorbeeld Stany Kempompo Ngangola uit de Democratische Republiek Congo. Zijn inschrijftijd was 1 minuut en 15 seconden, hij zwom de 50 meter in een fantastisch pr van 35,19 seconden. Het wereldrecord staat op 21.28...

* Spontane meiden: Femke Heemskerk, Ranomi Kromowidjojo (goud 4x100 meter)
Saaie meiden: Marit van Eupen, Kirsten van der Kolk (zilver lichte twee)

* Mijn tailleomtrek: 68 centimeter. Omtrek één bovenbeen van de Schotse baanwielrenner Chris Hoy: 70 centimeter!!!

* Chinese grondigheid [II]: Regen kon weleens de openingsceremonie gaan versjteren. Daarom lanceerden de Chinezen 1104 raketten met zilverjodide in de nabije omgeving om de regenwolken tegen te houden. De regen viel elders, de opening verliep uitstekend...

* Tussenstand: wekker gezet tussen 04.00 uur en 05.00 uur voor een finale met Nederlander(s): 4 keer. Oogst Nederlander(s) in deze nachtelijke uren: 0 medailles. Van tussenstand maar eindstand gemaakt...

* Balkenende is een held: je kunt op politiek gebied meer bereiken door naar China te gaan, de openingsceremonie bij te wonen en vervolgens de dialoog aan te gaan met de machthebbers dan door demonstratief thuis te blijven. Daarin geef ik hem gelijk: Westerse wegblijvers hebben toch veel weg van welopgevoede kinderen uit moreel hoogstaande gezinnen die zich te verheven voelen om op kinderfeestje te gaan bij dat jongetje uit een armoediger gezin dat vanzelfsprekend niet is opgevoed met de normen en waarden van de rijkeluis heeft. Sla de uitnodiging hooghartig af en het jongetje zal zich dieper ingraven in zijn wrok.

* Alom rondzingende naam: Usain Bolt... Usain Bolt... Usain Bolt...

* Balkenende is een knuppel: de premier mocht meerijden in de volgauto tijdens de wegwedstrijd van de dames bij het wielrennen. JP hoefde alleen maar te letten op de drie regenjacks die op de achterbank lagen. Bij koude omstandigheden moesten die overhandigd worden aan de rensters Marianne Vos, Chantal Beltman en Mirjam Melchers. Het hield op met zachtjes regenen, de rensters raakten bevangen door de kou, maar Balkie vergat zijn opdracht. Marianne Vos, topfavoriete, verkleumde en werd slechts zesde.

* Michael Phelps (x8)

vrijdag 15 augustus 2008

Even schrikken

Sommige misvattingen zijn collectieve geheugenfouten. Ze zijn in de loop van de tijd een eigen leven gaan leiden en blijven hardnekkig de waarheid eronder houden. Andere vergissingen zijn zeer persoonlijk. Zo heb ik lange tijd aangenomen dat Evelyn Waugh, die van de klassieker Brideshead Revisited, 'gewoon' een schrijfster was. Totdat ik ergens las dat zij een hij is. Een schrijver dus.

Vanmiddag beleefde ik weer zo'n moment van verbazing. Op tv kwam zo'n vervelende reclame voorbij waarin pubers worden verleid ringtones of schermafbeeldingen te downloaden. Ik kan beter zeggen 'misleid', want niet alleen zitten argeloze kinders vast aan een abonnement, ook is de ringtone vaak maar een slap aftreksel van het voorbeeld uit de reclame. Zo weet ik sinds dit weekend dat de scheet-ringtone (inderdaad, die van de Japanners in de lift) in werkelijkheid geen harde ruft is, maar hoogstens een natte pruttel. Anyhow, vanmiddag kwam er een reclame in beeld voor het downloaden van afbeeldingen van 'hunks'. En wie schetst mijn verbazing? Ineens verschijnt daar 'Bill van Tokyo Hotel' in beeld (zie afbeelding). Ik was er toch vast van overtuigd dat de leadsinger van deze marginale rockgroep een meisje was. Oké, haar stemgeluid was nogal laag, maar dat krijg je van grunten en stuff roken. Die gothic girl blijkt dus een kereltje te zijn. Dat was even schrikken.

Gelukkig verscheen na de reclame de oogverblindende Gabriella Cilmi in beeld. Daar is op zeker niets mannelijks aan...

maandag 11 augustus 2008

Riccò en ik

Laatst zat ik eens in een verloren ogenblik door oude uitslagenlijsten van de Tour de France te struinen. In 2006 was ik aanwezig in Morzine, alwaar de 16de etappe (Saint Jean de Maurienne - Morzine, 200.5 km) finishte, en ik was benieuwd hoe de uitslag ook alweer was. Mijn oog viel toen op de naam Riccardo Riccò, die als 96ste in de bus was geëindigd. Riccò was toen een neoprof en uiteraard nog volslagen onbekend. Ik heb toen in Morzine filmpjes staan maken van de aankomst van de bus en ik was benieuwd of Riccò er misschien op zou staan. En jawel hoor, in het 25ste filmpje verschijnt plotseling het lachende gezicht van de Italiaan. Hieronder flitst Riccò voorbij van 00:08 tot 00:09. Het is moeilijk te zien, maar hij is het echt. (Waarom het filmpje een kwartslag gekanteld is, weet ik niet.)



donderdag 7 augustus 2008

FC Oss?

De Olympische Spelen in Beijing zijn gisteren en vandaag al van start gegaan met de eerste wedstrijden in het voetbaltoernooi. Morgen is de openingsceremonie en barst het spektakel pas echt los, Erik van Muiswinkel ten spijt. Morgen begint ook weer de mooiste competitie van de wereld: de Eerste Divisie, oftewel de Jupiler League. Iedereen kan van iedereen winnen en dat maakt geen enkele wedstrijd in deze divisie voorspelbaar. Titelfavorieten zijn de gedegradeerde clubs VVV en Excelsior, terwijl ook RKC, FC Den Bosch en FC Zwolle kans maken. Outsiders zijn FC Emmen en sc Cambuur. Vooral de Friezen hebben zich enorm versterkt, en dat terwijl ze qua begroting omlaag moesten... Cambuur heeft overigens een recente geschiedenis van 'versterken' en 'opnieuw beginnen' en steeds zijn de woorden groter dan de daden.

Wat betreft TOP Oss is elk nieuw seizoen weer een onbeschreven blad. Het kan vriezen en het kan dooien, en vaak wisselen deze gesteldheden elkaar wekelijks af. Op het eerste gezicht lijkt de selectie er niet sterker op geworden met het vertrek van het centrale verdedigingsduo Niek Ripson (FC Emmen) en Leon van Dalen (ASWH) en flankspeler Wouter van den Herik. Nieuw zijn aanvaller en NEC-huurling Karim Fachtali en de verdediger Geoffrey Galatá (Telstar) en Abraham Kabana Sita (Espérance Guider), een grote, vervaarlijke neger die niets en niemand ontziet (zie foto). De gemoederen werden de laatste weken echter beziggehouden door iets heel anders: de indentiteitsverandering. Vanaf het seizoen 2008-2009 zal TOP Oss een naamswijziging ondergaan en ook de clubkleuren en het clublogo zullen veranderen. De insteek is de club los te maken van de amateurtak om zo een club voor 'alle' Ossenaren te worden.

Ik begrijp deze beweegreden. TOP Oss is qua structuur, logo en clubkleuren nog altijd sterk verbonden met de amateurtak TOP (Tot Ons Plezier). Dit huwelijk kan inwoners die verbonden zijn aan de andere amateurclubs als Margriet en OSS '20 afhouden van supporterschap van de proftak omdat zij deze nog altijd zien als een verlengstuk van de amateurs. In feite is een profclub er voor iedereen en door de geplande scheiding hoopt men dan ook meer supporters aan te trekken. Het heikele punt is echter de naamsverandering. De media brachten naar buiten dat TOP Oss verder zou gaan als FC Oss. Voorzitter Zwanenburg benadrukte echter dat dit slechts een van de opties is en dat de media te snel de 'nieuwe' naam als definitief naar buiten hadden gebracht. De supporters mogen meebeslissen. Zeer democratisch, maar ik vermoed dat Zwanenburg gewoon teruggeschrokken is van de heftige reacties op de naamswijziging. Op de officiële website stond immers op 17 juli het bericht 'TOP Oss vanaf seizoen 2009-2010 FC Oss'. Misschien is de interne communicatie niet in orde, maar anders stond de naam FC Oss wel degelijk reeds vast.

Hoe dan ook, nu mogen 'we' schijnbaar zelf met suggesties komen. En dat is nog niet zo makkelijk. Een verandering naar 'FC' + naam van de stad wordt vaak toegepast. Buurman Den Bosch is ooit overgestapt van BVV Den Bosch naar FC Den Bosch, PEC Zwolle werd FC Zwolle enz. Probleem is echter dat het eenlettergrepige 'Oss' niet zo lekker bekt. 'FC Den Bosch' loopt nou eenmaal beter dan 'FC Oss', helaas. De suggesties die gedaan worden getuigen niet van veel verbeeldingskracht. Dieptepunt is 'Ossasuna', een variant op het Spaanse Osasuna. Maar - aan de andere kant -, het ís ook moeilijk:

Real Oss
Oss United
Oss City
Fortuna Oss
Go Ahead Oss
Oss Hotspur
Oss Rovers
Oss Wanderers
Borussia Oss
Bayern Oss
Werder Oss
Club Oss
Voorwaarts Oss
Verbroedering Oss
Eendracht Oss
Lokomotiv Oss
Dinamo Oss
Oss Rangers
Inter Oss
Sporting Oss
Racing Oss
Atletico Oss
Olympique Oss
Rapid Oss
Sturm Oss
Oss-spor

Het is allemaal niks. Misschien is een combinatie als FC Oss United dan nog het beste. Iemand een suggestie?

dinsdag 5 augustus 2008

Een rondje nieuws en politiek


Voice over: "Uw talkshow in komkommertijd. Dit is... Wauwel en Witte man!"
Witte man: "Goedenavond, we bespreken vandaag de gebeurtenissen in Nederland in de voorbije maand juli met vier gasten: voormalige mediamastodont Hanneke Groenteman, voormalig hippe seksuologe Goedele Liekens, voormalig literaire schrijver Leon de Winter, en tot slot een man zonder nadere eigenschappen. Laten we beginnen met het meest schokkende nieuws: in de vroege uren van 10 juli werd de 28-jarige politieagente Gabriëlle Cevat doodgeschoten door een 49-jarige man van Arubaanse afkomst. Cevat wilde de man aanhouden omdat hij gevaarlijk rijgedrag vertoonde. Verschrikkelijk nieuws. Mevrouw Groenteman?"
Hanneke Groenteman: "Inderdaad een drama. Maar hoor ik je nou zeggen 'van Arubaanse afkomst'? Alle media maken melding van het feit dat de vermoedelijke dader een 49-jarige man van A-ru-baanse afkomst is... Het is toch niet functioneel om dat steeds te zeggen?"
Witte man: "Leon de Winter, bent u het daar mee eens?"
Leon de Winter: "Inderdaad! De media zijn antisemitisch!"
Wauwel fronst zijn wenkbrauwen.
Witte man ritselt met zijn papieren, zegt dan vlug: "Meneer zonder nadere eigenschappen, bent u het met mevrouw Groenteman eens?"
Man zonder nadere eigenschappen: "Sterker nog: waarom wordt steeds de leeftijd van de dader genoemd? De 49-jarigen worden zo stelselmatig gestigmatiseerd!"
Wauwel fronst zijn wenkbrauwen.
Witte man: "Geen afkomst, geen leeftijd?"
Man zonder nadere eigenschappen: "En waarom wordt steeds gezegd dat de dader een man is? De man wordt zo stelselmatig gestigmatiseerd!"
Leon de Winter: "Inderdaad! De media zijn antisemitisch!"
Wauwel fronst zijn wenkbrauwen.
Witte man: "Meneer... neemt u ons nu in het ootje?"
Man zonder nadere eigenschappen: "Verre van. Ik probeer alleen maar aan te tonen dat de opmerking van mevrouw Groenteman de plank mis slaat. Het noemen van de afkomst van de dader is niet meer - maar zeker ook niet minder - dan het verstrekken van relevante, vanzelfsprekende informatie, net zoals de vanzelfsprekendheid van het noemen van de leeftijd en het geslacht door niemand betwist wordt. De media hebben de plicht het publiek zo objectief mogelijk te informeren. Daar hoort dus ook het noemen van de afkomst van de dader bij. Mevrouw Groenteman ziet deze berichtgeving automatisch als een waardeoordeel en is - vanzelfsprekend - bang voor de reacties die het oproept. Maar dat is een symptoom van de verkrampte houding van de - het spijt me zeer - oude garde. De jongere generaties hebben weinig op met de sfeer van verdachtmaking en selectieve berichtgeving. In het informatietijdperk blijft niets lang verhuld. Iedereen komt alles te weten over iedereen. De tijd dat de elite bepaalde wat wel en wat niet nieuws was, is definitief voorbij. De mensen vergaren hun informatie en trekken daar zelf de voor de hand liggende conclusie uit - afgezien van een handjevol debielen met tunnelvisie en kwade bedoelingen. Voor de overgrote meerderheid die te goeder trouw is, is nieuws informatief. Als uit statistische gegevens blijkt dat de kans dat de dader van een strafbaar feit van Antilliaanse afkomst is 33 á 34 keer groter is dan dat hij van autochtone afkomst is, dan is dat voor hen significante en daarmee relevante informatie. Informatie die bovendien aansluit bij de dagelijkse ervaringswereld van de mensen. Politici als Wilders willen daarmee aan de slag. Als de oude garde dan vervolgens haar pijlen richt op het wegzetten van Wilders als een gevaarlijke charlatan, dan voelen de mensen zich niet serieus genomen en geen mens zo eenzaam als de mens die niet serieus genomen wordt. Minachting voor Wilders is dan eensklaps synoniem aan minachting voor 'het volk'. Dan groeit de sympathie voor Wilders. Of de Venlonaar wel (de juiste) oplossingen aandraagt, is dan een kapitale kwestie die nooit aan de orde komt. En dat is de schuld van de gevestigde partijen, van de oude garde.
Witte man: "En toch bepaal ik hier nog steeds wat nieuws is. Volgende onderwerp! Vijf Nederlandse meisjes zijn tijdens een werkvakantie in Kenia verkracht door een groep Keniaanse mannen. Mevrouw Liekens, een verschrikkelijke gebeurtenis..."
Goedele Liekens: "Allez, uit seksuologisch onderzoek naar seksuele fantasieën van vrouwen blijkt dat de verkrachtingsfantasie nochtans glansrijk op nummer één staat. Ook hoog in de top tien staat de fantasie waarin de vrouw door een grote neger keihard..."
Witte man grijpt in: "Tijd voor de ZAP Service!!!!"

zondag 3 augustus 2008

Dubbelrecensie: An End Has a Start

Fundamentele meningsverschillen zijn per definitie onoplosbaar. Ze zijn ook per definitie een gevolg van subjectiviteit en behoeven derhalve ook geen oplossing. Zo verschillen Bob van Tiel - van het befaamde minimalistische weblog De vissenkom - en ondergetekende al geruime tijd van mening over het niveau van An End Has a Start, het tweede album van de Editors. Een mooie aanleiding voor een dubbelrecensie.

Tiel
Drie jaar geleden debuteerden de Editors met The Back Room, één van de beste albums van dat jaar. De teksten mochten dan misschien niet al te geïnspireerd klinken ('You'll speak when you're spoken to / He'll speak when he's spoken to / She'll speak when she's spoken to'), maar het paste goed bij het geweld van het primitieve gitaar- en drumwerk. Vorig jaar brachten de Editors eindelijk hun langverwachte tweede album uit, getiteld An End Has A Start.

Zo’n titel belooft weinig goeds. De enige slechtere albumnaam die ik ken is Point of Know Return van Kansas. Maar uiteindelijk gaat het natuurlijk om de inhoud. De eerste minuut van opener 'Smokers Outside the Hospital Door' maakt echter meteen duidelijk dat het daar niet veel beter mee gesteld is. Het gitaarwerk is zo eentonig dat een samplemachine levendigere resultaten oplevert. De teksten zijn schrikbarend slecht: 'The saddest thing that I'd ever seen were smokers outside the hospital doors'. Zanger Tom Smith zingt het alsof hij een bijbelse waarheid reveleert. Feit is dat de teksten van Smith altijd minstens één van de volgende drie kenmerken hebben. Ofwel ze zijn afgezaagd ('dreams I can’t make sense of / I need you to tell me it’s okay'), ofwel ze zijn vol goedkoop melodrama ('now don't drown in your tears baby / I will always be there'), ofwel ze slaan gewoon helemaal nergens op ('look up through the trees to feel as small as you can / you hear the clocks counting down').

De rest van het album is al even enerverend als een middag naar het plafond staren. Dieptepunt is zonder twijfel 'Well Worn Hand', waarin Smith duidelijk maakt dat hij alle contact met de realiteit heeft verloren: 'We'll never, ever step outside / we'll curl up in a ball and hide'. Toegegeven, 'Bones' en 'Spiders' zijn aardige nummers, maar nergens halen de Editors het niveau van hun vorige album. Daarvoor zijn de schijnwerpers veel te veel gericht op de vervelende bariton van Tom Smith, ligt het tempo van de meeste nummers te laag en neemt de band zich veel te serieus. Laten we hopen dat dit niet het begin van het einde is, en dat de Editors met hun volgende album weer positief van zich laten spreken. (5,5)


Zoggel
Het debuutalbum van de Editors – The Back Room – was erg succesvol en promoveerde de Engelse band op slag tot een van de meest authentieke en beloftevolle bands van het moment. Aan de top blijven is echter altijd lastiger dan er komen. Een tweede plaat moest uitwijzen of de Editors niet onder de druk zouden bezwijken. Het album heeft de weinig verheffende titel An End Has a Start meegekregen, een titel van het niveau Eind van het begin van Blof. Zanger Tom Smith is zich gelukkig wel bewust van de eenvoud van de titel, getuige de volgende regel in de titelsong: ‘Some things should be simple / even an end has a start’.

Hoe dan ook, het draait hier om de inhoud. En het mag gezegd worden: de Editors hebben hun belofte wederom ingelost. Dit keer is afgezien van het ietwat rommelige gitaarwerk van The Back Room. De gitaardeuntjes zijn wat dikker aangezet en de aandacht is meer verschoven naar de drums. Dat is meteen te merken in ‘Smokers Outside the Hospital Doors,’ de indrukwekkende opener van het album, met daarin een overdonderende drumexplosie na de kabbelende bridge. De gitaar draagt energieke nummers als ‘Bones’ en ‘Escape the Nest’. In de wat rustigere nummers lijken de gitaarintro’s echter te veel op elkaar.

De donkere stem van Smith krijgt veel ruimte op dit album. Hij slaagt erin een overtuigend geluid te produceren en soms zelfs te verrassen, bijvoorbeeld wanneer hij in ‘When Anger Shows’ plotseling hoog inzet: ‘You’re a memory from before, please don’t let me forget you’. Tekstueel is An End Has a Start vooral degelijk. Positieve verrassingen zijn een briljante Natureingang aan het begin van ‘An End Has a Start’: ‘I don’t think that it’s gonna rain again today’. Hier wordt – tegen de verwachting in - gemeld dat er nu juist iets niet aan de hand is in de natuur. Het melodramatische ‘Push Your Head Towards the Air’ lijkt ten onder te gaan aan halfzachtheid maar wordt plotseling gered door een zeer mooi middenstuk waarin Smith in enkele zinnen een even mysterieus als beeldend stilleven schetst: ‘There’s people climbing out of their cars / lining the roadside, / trying to glimpse at the dead.’

De Editors hebben met An End Has a Start aangetoond een blijvertje te zijn. Het album kent zijn zwakke nummers (‘Weight of the World’, ‘The Racing Rats’), maar heeft met een sterke mix van energieke up tempo en strak gecomponeerde ballads genoeg te bieden om geruime tijd te blijven boeien. (7,8)

vrijdag 1 augustus 2008

Encyclopedie van de somberheid (3)

3. Sombere muziekalbums

De tien somberste cd's, volgens Allmusic en Zoggel. (Een keuze uit deze lijst)

[1] Radiohead - OK Computer -1997
[2] Scott Walker - Boy Child (The Best of Scott Walker 1967-1970) -1992
[3] Joy Division - Substance -1988
[4] Townes Van Zandt - The Anthology (1968-1979) -2001
[5] Brian Eno - Music for Films -1978
[6] Tortoise - Millions Now Living Will Never Die -1996
[7] Dock Boggs - Complete Early Recordings (1927-1929) -1997
[8] Depeche Mode - The Singles 86-98 -1998
[9] Morrissey - The Best of Morrissey -2001
[10] Hank Williams - 40 Greatest Hits -1978